Fulham bezoeken: waar de wandeling langs de Thames bij de wedstrijddag hoort

Er zijn in Londen snellere manieren om bij een voetbalstadion te komen. Vanaf Putney Bridge kun je de kortste route door de straten nemen en in ongeveer een kwartier bij Craven Cottage staan. Doe dat bij je eerste bezoek aan Fulham vooral niet.

Loop na het metrostation richting de Thames, ga Bishop’s Park in en volg het water naar het noorden. Tussen de bomen verschijnt uiteindelijk de nieuwe Riverside Stand. Even verderop zie je de bakstenen gevel van de Johnny Haynes Stand en, verscholen in een hoek van het stadion, het kleine paviljoen waaraan Craven Cottage zijn naam dankt.

Geen parkeerterreinen, megastores of brede toegangswegen. Aan de ene kant ligt een woonwijk, aan de andere kant stroomt de Thames.

Fulham speelt hier al sinds 1896. En ondanks alle veranderingen in de Premier League is Craven Cottage nog altijd een stadion waar de locatie minstens zo belangrijk is als het gebouw zelf.

Londens oudste profclub begon niet aan de Thames

Fulham werd in 1879 opgericht als Fulham St Andrew’s Church Sunday School FC. Daarmee geldt de club als de oudste professionele voetbalclub van Londen.

Dat is een aardige statistiek in een stad met Arsenal, Chelsea, Tottenham, West Ham en talloze andere profclubs, maar de vroege geschiedenis van Fulham was bepaald niet groots. De club speelde op verschillende velden voordat in de jaren 1890 een nieuw thuis werd gevonden op een terrein naast de Thames.

Daar stond destijds een vervallen landhuis: Craven Cottage.

Het huisje verdween, het voetbalveld kwam ervoor in de plaats en in oktober 1896 speelde Fulham er zijn eerste wedstrijd. De naam bleef.

De huidige Cottage in de hoek van het stadion is overigens niet het oorspronkelijke gebouw. Architect Archibald Leitch ontwierp het karakteristieke paviljoen samen met de huidige Johnny Haynes Stand aan het begin van de twintigste eeuw.

Meer dan honderd jaar later bepaalt juist dat gedeelte nog steeds het uiterlijk van Fulham.

Neem eens plaats tegenover de Johnny Haynes Stand

Wie veel Engelse stadions bezoekt, gaat vanzelf letten op wat er nog over is van vroeger.

Bij Fulham hoef je niet lang te zoeken.

De Johnny Haynes Stand is een Grade II listed building en bevat nog altijd houten zitplaatsen uit 1905. Fulham omschrijft de tribune zelf als het oudste nog bestaande gedeelte van Craven Cottage.

Vanaf de overkant zie je de klassieke gevel, het puntdak en de rijen stoelen die totaal niet passen bij het beeld van een modern Premier League-stadion.

Dat is juist de charme.

De tribune is genoemd naar Johnny Haynes, misschien wel de belangrijkste speler uit de clubgeschiedenis. De middenvelder speelde zijn volledige profloopbaan voor Fulham, kwam meer dan zeshonderd keer voor de club uit en was jarenlang aanvoerder van Engeland. Zijn standbeeld staat tegenwoordig aan Stevenage Road, vlak bij de stadioningang.

Wie voor de wedstrijd een rondje om Craven Cottage maakt, komt daar vanzelf langs.

Aan de overzijde staat tegenwoordig juist het compleet tegenovergestelde.

Aan de Riverside zie je hoe Fulham verandert

De nieuwe Riverside Stand heeft Craven Cottage ingrijpend veranderd.

Waar vroeger een relatief eenvoudige tribune direct langs het water stond, staat nu een veel groter gebouw met hospitality, restaurants en ruimtes die ook buiten wedstrijddagen worden gebruikt. De vernieuwde tribune is inmiddels volledig geopend.

Je kunt daar gemakkelijk cynisch over doen. Luxe hospitality en exclusieve ruimtes passen op het eerste gezicht niet bij het nostalgische beeld van Craven Cottage.

Maar kijk vanaf de Johnny Haynes Stand eens naar het geheel.

Links de Cottage uit 1905. Voor je Premier League-voetbal. Achter de nieuwe tribune de Thames.

Fulham laat daarmee eigenlijk in één stadion zien hoe het Engelse voetbal in ruim een eeuw is veranderd.

Belangrijker is dat de club bij de uitbreiding niet naar een nieuwe locatie is verhuisd. Craven Cottage bleef aan de rivier staan, op dezelfde plek waar Fulham sinds de negentiende eeuw speelt.

De Hammersmith End is waar je het thuispubliek hoort

Fulham heeft niet de reputatie van een club waar negentig minuten lang een muur van geluid van de tribunes komt.

Dat hoeft ook niet mooier gemaakt te worden dan het is.

Craven Cottage heeft een ander karakter dan Selhurst Park, St James’ Park of een grote Europese avond op Anfield. De ligging, het relatief compacte stadion en het publiek maken Fulham juist tot een andere Premier League-ervaring.

Wil je de meest vocale thuisaanhang horen, kijk dan richting de Hammersmith End.

Fulham omschrijft deze tribune zelf als het gedeelte waar veel van de luidruchtigste supporters zitten, met name centraal en hoger op de tribune.

Bij een doelpunt richting de Hammersmith End merk je hoe klein Craven Cottage eigenlijk is. De tribunes staan dicht op het veld en vanuit vrijwel ieder vak krijg je reacties vanaf de andere kanten mee.

Dat werkt vooral goed bij Londense wedstrijden.

Chelsea ligt praktisch om de hoek, Brentford is inmiddels een serieuze lokale tegenstander en ook wedstrijden tegen Tottenham, Arsenal en West Ham brengen vanzelf meer spanning mee.

Fulham – Chelsea: een derby die je letterlijk kunt lopen

De bekendste lokale tegenstander is Chelsea.

Dat is geografisch volkomen logisch. Stamford Bridge en Craven Cottage liggen hemelsbreed slechts een paar kilometer uit elkaar.

De rivaliteit wordt vaak de West London Derby genoemd, al is de verhouding anders dan bij sommige Engelse stadsderby’s. Chelsea speelde historisch vaker op het hoogste niveau en Fulham bracht ook lange periodes in lagere divisies door, waardoor beide clubs niet ieder seizoen tegenover elkaar stonden.

Voor een voetbalreiziger maakt juist de ligging de derby bijzonder.

Je kunt in één weekend beide stadions te voet bekijken. Loop vanaf Craven Cottage via Fulham Palace Road en Fulham Road richting Stamford Bridge en je krijgt een aardig beeld van hoe dicht de clubs daadwerkelijk bij elkaar zitten.

Ook Brentford en Queens Park Rangers behoren tot de lokale rivalen van Fulham.

West-Londen heeft daardoor veel meer voetbalidentiteit dan je merkt wanneer je alleen vanuit het centrum naar één wedstrijd reist.

Voor de wedstrijd: Putney, Bishop’s Park en een pint aan de zuidkant

Wie iets wil drinken voordat hij naar Craven Cottage loopt, kan dat aan beide kanten van de Thames doen.

Putney is een prettige keuze.

Rond Putney High Street en de rivier zitten genoeg pubs en cafés en vanaf daar kun je via Putney Bridge richting Fulham lopen. Zo voorkom je dat je rechtstreeks vanuit de Underground de supportersstroom in stapt.

Steek de brug over en ga daarna Bishop’s Park in.

Dit park ligt tussen Fulham Palace en de Thames en vormt de mooiste route naar Craven Cottage. Zeker bij een middagwedstrijd zie je hier groepjes supporters richting stadion lopen, terwijl roeiers en boten gewoon over de rivier blijven varen.

Dat is misschien wel het meest typerende beeld van Fulham.

Je bevindt je midden in Londen, onderweg naar Premier League-voetbal, maar het laatste kwartier voelt nauwelijks alsof je in een miljoenenstad bent.

Putney Bridge is handig, maar niet de enige mogelijkheid

De eenvoudigste route vanuit veel delen van Londen loopt via de District Line naar Putney Bridge.

Vanaf daar wandel je via Bishop’s Park naar Craven Cottage. De route is eenvoudig en op wedstrijddagen hoef je de navigatie nauwelijks te gebruiken.

Ook Hammersmith is bruikbaar, vooral wanneer je aan de noordkant van het stadion wilt beginnen. Vanaf daar is het een langere wandeling richting Fulham Palace Road en Stevenage Road.

Met de auto naar Craven Cottage zouden we niet aanraden. Het stadion ligt midden tussen woonstraten en parkeren in dit deel van Londen is beperkt.

Het openbaar vervoer is bovendien een belangrijk voordeel wanneer je Fulham combineert met een weekend Londen. Je hoeft absoluut niet naast het stadion te overnachten.

Blijf voor een weekend gerust buiten Fulham slapen

Voor een eerste voetbalweekend in Londen is een hotel rond Victoria, South Kensington, Earl’s Court of Hammersmith praktisch. Vanuit deze gebieden bereik je Putney Bridge eenvoudig en zit je tegelijkertijd gunstig voor andere delen van de stad.

Wie al vaker in Londen is geweest, kan juist bewust voor Putney of Hammersmith kiezen.

Dan ziet je weekend er anders uit dan de standaardroute langs Westminster, Leicester Square en Covent Garden. Je kunt langs de Thames wandelen, Richmond bezoeken of een ochtend doorbrengen in Kew voordat je richting voetbal gaat.

En voor groundhoppers ligt Stamford Bridge dichtbij genoeg om ook zonder wedstrijd even langs te lopen.

Controleer bij het plannen wel altijd of de speeldag definitief is vastgesteld. Premier League-wedstrijden kunnen vanwege televisie-uitzendingen en bekertoernooien worden verplaatst. Op dit moment staan er bij Fulham zowel wedstrijden met bevestigde als nog niet definitief bevestigde speeldata in het aanbod.

Een stadiontour is hier wél de moeite waard

Heb je een extra dag, dan is de stadiontour van Craven Cottage interessant.

Niet omdat je per se een moderne kleedkamer of persruimte moet zien, maar omdat het stadion zoveel historische details heeft.

De tour duurt ongeveer 75 minuten en begint bij het standbeeld van Johnny Haynes aan Stevenage Road. Fulham adviseert vooraf reserveren, omdat binnenlopen zonder boeking alleen mogelijk is wanneer er nog capaciteit beschikbaar is.

Juist de combinatie van de oude Johnny Haynes Stand, de Cottage en de nieuwe Riverside maakt het stadion interessant om zonder wedstrijddruk te bekijken.

Een dag later zie je hetzelfde gebouw dan vol supporters.

Fulham is Londen zonder dat het als een grootstedelijke voetbaltrip voelt

Dat is uiteindelijk de reden waarom Craven Cottage zich onderscheidt.

Fulham heeft niet het grootste stadion van Londen. De club heeft niet de prijzenkast van Arsenal of Chelsea en rondom het stadion vind je geen gigantisch entertainmentdistrict.

Je krijgt iets anders.

Een wandeling door Bishop’s Park. De Thames naast het stadion. Houten stoeltjes uit 1905. Een Cottage in de hoek van een Premier League-ground. De Hammersmith End achter het doel en een stadion dat ondanks een ingrijpende verbouwing nog altijd onmiskenbaar Craven Cottage is.

Fulham staat in het actuele aanbod van Voetbaltickets online, met verschillende thuiswedstrijden in de Premier League en bekertoernooien. Supporters regelen reis en verblijf zelf en kunnen hun weekend daardoor volledig rond Londen en de wedstrijd plannen.

Wie een thuiswedstrijd wil bezoeken, kan bij Voetbaltickets online het actuele ticketaanbod voor Fulham bekijken.

En neem vanaf Putney Bridge vooral niet de kortste route.

Langs de Thames is beter.